Υγιεινή των φωνητικών χορδών

Όλοι γνωρίζουμε ότι η φωνή παράγεται με την κίνηση των φωνητικών χορδών, που βρίσκονται στον λάρυγγα. Η κίνηση αυτή γίνεται με πολλούς μικρούς μύες, που παίρνουν εντολές από το άνω και κάτω λαρυγγικό νεύρο. Έτσι οι φυσιολογικές φωνητικές χορδές έχουν τη δυνατότητα να πάλλονται 80-800 φορές το δευτερόλεπτο.
Για να λειτουργούν σωστά οι φωνητικές χορδές χρειάζονται ξεχωριστή φροντίδα. Αυτή γίνεται μεγαλύτερη στους χορωδούς, τραγουδιστές, ηθοποιούς, ιερείς, ψάλτες, εκπαιδευτικούς, εκφωνητές, πολιτικούς, δικηγόρους.
Σήμερα θα ασχοληθούμε συνοπτικά με τη γενική υγεία του οργανισμού που είναι απαραίτητη για τη σωστή απόδοση των φωνητικών χορδών.

Φυσική κατάσταση

Το τραγούδι και η έντονη ομιλία είναι αθλητικές δραστηριότητες για τις φωνητικές χορδές, που απαιτούν καλή φυσική κατάσταση του οργανισμού και συντονισμένες αλληλεπιδράσεις πολλών φυσικών λειτουργιών. Η ασθένεια οποιουδήποτε τμήματος του οργανισμού μπορεί να αντανακλά στη φωνή. Η απουσία άσκησης, που χρειάζεται για διατήρηση καλού τόνου των μυών της κοιλιάς και του θώρακα εξασθενίζει την πηγή δύναμης της φωνής.

Βάρος

Υπάρχει ο δημοφιλής μύθος ότι οι μεγάλοι τραγουδιστές όπερας πρέπει να είναι παχείς. Αυτό δεν είναι αληθές και πρέπει να γίνει πεποίθηση από νωρίς. Η καλύτερη φωνή παράγεται από γυμνασμένο σώμα και η ελκυστική εμφάνιση δίνει αυτοπεποίθηση και επιτυχία στον χορωδό.

Φλεγμονή του Ανωτέρου Αναπνευστικού

Οι οξείες και χρονίες φλεγμονές μύτης, ιγμορείων και λαιμού επηρεάζουν άμεσα τη φωνή. Ο βήχας και η προσπάθεια καθαρισμού του λαιμού τραυματίζουν τις φωνητικές χορδές και δημιουργούν βραχνάδα ή χειροτερεύουν την υπάρχουσα. Τα φλέματα ή η αλλεργία έχουν τα ίδια αρνητικά αποτελέσματα.

Προβλήματα από τα δόντια

Πολλές παθήσεις των δοντιών προκαλούν κακή υγεία του στόματος και του φάρυγγα-λάρυγγα. Η δυσλειτουργία των κροταφικών αρθρώσεων επηρεάζει την κινητικότητα των μυών του προσώπου, της γλώσσας και του φάρυγγα με άμεση επίδραση στη φωνή.

Φαρυγγολαρυγγική Παλινδρόμηση

Η παλινδρόμηση υγρών του στομάχου στον φάρυγγα και τον λάρυγγα προκαλεί χρονία λαρυγγίτιδα. Είναι περισσότερο συχνή στους εκπαιδευόμενους χορωδούς και τραγουδιστές λόγω της αυξημένης πίεσης που ασκείται στο στομάχι. Επειδή οι παραστάσεις γίνονται συνήθως το βράδυ με άδειο στομάχι, μετά το τέλος της παράστασης οι χορωδοί πηγαίνουν για φαγητό και κοιμούνται με το στομάχι γεμάτο. Η συνήθεια αυτή είναι ο σημαντικότερος παράγοντας παλινδρόμησης υγρών του στομάχου στον φάρυγγα-λάρυγγα.

Βαρηκοΐα

Πολλοί χορωδοί και τραγουδιστές λόγω του έντονου ήχου, της χρήσης ακουστικών και προβλημάτων επαναφοράς του ήχου με μικρόφωνα μπορεί να έχουν βαρηκοΐα ή αλλοίωση του ήχου και δίνουν λανθασμένες εντολές στις φωνητικές τους χορδές.

Ψυχολογικοί Παράγοντες

Η ανθρώπινη φωνή είναι έντονα ευαίσθητος μεταφορέας συναισθημάτων.
Ο εκπαιδευόμενος χορωδός πρέπει να μάθει να ελέγχει τις επιδράσεις του άγχους και των άλλων στρεσογόνων συναισθημάτων στη φωνή του από συνηθισμένες καταστάσεις.
Το άγχος της παράστασης είναι το πιο συχνό πρόβλημα. Η ανασφάλεια, η καταπίεση και άλλες συναισθηματικές διαταραχές επηρεάζουν επίσης τη φωνή.

Ενδοκρινολογικές Διαταραχές

Τα προβλήματα από τους ενδοκρινείς αδένες απαιτούν ιδιαίτερη προσοχή, διότι επιδρούν στα υγρά των φωνητικών χορδών. Έτσι μεταβάλλουν τον όγκο και το σχήμα τους με άμεση αλλαγή στη φωνή.
Οι διαταραχές της λειτουργίας του θυρεοειδή αδένα και του επιπέδου των ανδρογόνων και των οιστρογόνων, επηρεάζουν άμεσα τη φωνή. Η γυναικεία φωνή επηρεάζεται από την περίοδο, την εγκυμοσύνη και τη χρήση αντισυλληπτικών. Τα αναβολικά επίσης αλλάζουν τη φωνή.
Μικρότερα προβλήματα κάνει ο σακχαρώδης διαβήτης, διότι μειώνει τα υγρά των φωνητικών χορδών.

Ερεθιστικό Περιβάλλον

Κάθε τι που ερεθίζει τον βλεννογόνο μπορεί να διαταράξει τον ευαίσθητο φωνητικό μηχανισμό. Οι χορωδοί που είναι αλλεργικοί στη σκόνη και την υγρασία μπορεί να νιώσουν ερεθισμό του λαιμού ή μπούκωμα της μύτης όταν δίνουν παραστάσεις σε παλιές αίθουσες με βαριές κουρτίνες και μοκέτες.
Ο ψυχρός αέρας και η θέρμανση με κλιματισμό ξηραίνουν τον βλεννογόνο και προκαλούν γδάρσιμο του λαιμού και τάση για βήχα. Στις περιπτώσεις αυτές είναι απαραίτητο ο χορωδός να αναπνέει από τη μύτη και όχι από το στόμα.
Ιδιαίτερη φροντίδα χρειάζεται επίσης όταν ταξιδεύει με αεροπλάνο όπου ο αέρας είναι πολύ ξηρός.

Κάπνισμα

Οι βλαβερές επιδράσεις του καπνίσματος στον βλεννογόνο των φωνητικών χορδών είναι αναμφισβήτητες. Όποιος ενδιαφέρεται για την υγεία της φωνής του πρέπει να μην καπνίζει. Το κάπνισμα προκαλεί υπεραιμία, ελαφρό οίδημα και γενικευμένη φλεγμονή του φωνητικού αγωγού από τον καπνό και τη θερμότητα του τσιγάρου. Στις αίθουσες παραστάσεων το κάπνισμα πρέπει να απαγορεύεται.

Φάρμακα

Η κατάχρηση οινοπνεύματος μειώνει τις ικανότητες των φωνητικών χορδών. Η χρήση μικρών ποσοτήτων όπως 1 ποτήρι κρασί κατά τη διάρκεια των γευμάτων είναι θεμιτή. Η λήψη κρασιού, ιδίως λευκού, πριν την παράσταση καλό είναι να αποφεύγεται. Το κρασί θεωρείται ότι μειώνει τις εκκρίσεις και ξηραίνει τις φωνητικές χορδές.
Τα αντιϊσταμινικά επίσης ξηραίνουν τον βλεννογόνο των φωνητικών χορδών. Τα διουρητικά που λαμβάνονται, ιδίως από τις γυναίκες πριν την περίοδο, προκαλούν αφυδάτωση και ξηρότητα του βλεννογόνου. Η χρήση ορμονών και αντισυλληπτικών επηρεάζει τη φωνή.
Οι μεγάλες δόσεις βιταμίνης C που μερικοί άνθρωποι παίρνουν για πρόληψη φλεγμονών έχουν ελαφρές διουρητικές ιδιότητες και μπορεί να κάνουν ξηροφωνία. Η ασπιρίνη, τα αντιφλεγμονώδη και μερικά ψυχοτρόπα και καρδιολογικά φάρμακα επηρεάζουν τις φωνητικές χορδές.

Τροφές

Πολλά είδη τροφών επηρεάζουν τη φωνή. Παραδοσιακά οι χορωδοί και τραγουδιστές πρέπει να αποφεύγουν το γάλα και τα παγωτά πριν από τις παραστάσεις, διότι αυξάνουν την ποσότητα και το ιξώδες των εκκρίσεων των βλεννογόνων. Τα ίδια αποτελέσματα έχει και η σοκολάτα, η οποία επί πλέον προκαλεί φαρυγγολαρυγγική παλινδρόμηση.
Οι ξηροί καρποί πρέπει να αποφεύγονται πριν την παράσταση, διότι μπορεί να ερεθίσουν τον λάρυγγα. Τα πικάντικα φαγητά και ο καφές ερεθίζουν τον βλεννογόνο και προκαλούν παλινδρόμηση.
Οι δίαιτες μόδας, ιδίως αυτές που υπόσχονται ταχεία απώλεια βάρους, προκαλούν προβλήματα στη φωνή. Ο χυμός λεμονιού και το φυσικό τσάι βοηθούν τη φωνή κάνοντας τις εκκρίσεις του λάρυγγα λεπτόρρευστες.
Φυσικά είναι γνωστό ότι πριν την παράσταση απαγορεύεται η λήψη πλήρους γεύματος, διότι προκαλεί παλινδρόμηση και ξηρότητα των φωνητικών χορδών.
Μεγάλη σημασία για τη σωστή λειτουργία των φωνητικών χορδών έχει η καλή ενυδάτωση του οργανισμού που χαρίζει λεπτόρρευστες εκκρίσεις στον βλεννογόνο. Η ποσότητα των υγρών που χρειάζεται ο οργανισμός είναι 6-8 ποτήρια τη μέρα, έτσι ώστε τα ούρα να έχουν το χρώμα του νερού.

Αξίζει να τονίσουμε εδώ ότι σε κάθε παρατεταμένη αλλοίωση της φωνής είναι απαραίτητη η εξέταση από τον ειδικό Ωτορινολαρυγγολόγο με ενδοσκόπηση.

2018-03-29T15:38:01+00:00